„Obecność” (Wrocław)

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie I.

„Obecność”, pismo wydawane wiosna 1983 – jesień 1988 we Wrocławiu przez Inicjatywę Wydawniczą Aspekt, podtytuł „Niezależne pismo literackie”.

Ukazały się 24 nr. w formacie A5, drukowane na offsecie w nakładzie 1-1,7 tys. egz.; kwartalnik.

W składzie redakcji: nr. 1-3 – Janusz Stolarczyk (ps. Paweł Kaczawski), Zbigniew Śmigielski (ps. Maciej Niesforny, Marek Słota, Zet) i Maciej Ratajczak; nr. 4-11 (1984-1985) – Lothar Herbst (ps. Lector), Krzysztof Hoffmann (ps. Cyryl Iwański) i Jacek Mulak (ps. Sylwester Skryba); w X 1985, po aresztowaniu L. Herbsta i jego wyjeździe za granicę, nr. 11-22 – K. Hoffman i J. Mulak; nr. 23-24 – Rafał Bubnicki (ps. Marek Zaborowski); projekt okładki: Jaromir Aleksiun; druk na tzw. dojściach (w państwowych drukarniach), przy segregowaniu i zszywaniu pracowało 6 2-osobowych zespołów, zredagowane teksty przekazywano do składu i druku przez siatkę łączników.

Publikowano głównie wiersze, opowiadania, przedruki utworów literackich, m.in.: Stanisława Barańczaka, Tomasa Venclovy, Zbigniewa Herberta, Sławomira Mrożka, Anki Kowalskiej oraz wrocławskich autorów: Marianny Bocian, Jarosława Brody, Ewy Szumańskiej-Szmorlińskiej, Leszka Budrewicza; zamieszczano artykuły omawiające twórczość literacką, działania środowisk artystów plastyków i grup teatralnych, recenzje nowości wydawniczych ukazujących się oficjalnie oraz w podziemiu, teksty o tematyce historycznej; publikowano komentarze do bieżącej sytuacji politycznej (chociaż pismo nie było związane z żadnym ugrupowaniem politycznym). Na ostatniej stronie zamieszczano grafiki o treści politycznej.

Kolportowane na terenie całej Polski, pojedyncze egzemplarze wysyłano również za granicę, m.in. do Norwegii i Niemiec, skąd redakcja otrzymywała pomoc finansową.

W 1986 pismo uhonorowano podziemną Nagrodą Kulturalną „S”.

II 1983 – V 1987 rozpracowywane przez Wydz. III KW MO/WUSW we Wrocławiu w ramach SOR krypt. Grafomani; po 1987 w ramach SOR krypt. Prezes.

Joanna Hytrek-Hryciuk