„Sierpień ’80” (Koszalin)

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

„Sierpień ’80”, pismo wydawane w Koszalinie 28 V – 10 XII 1981 przez TZR Pobrzeże (nr. 1/19–10/28), następnie ZR Pobrzeże „S” (nr. 11/29–29/47); podtytuły: „Tygodnik NSZZ «Solidarność»” (nr. 1/19–25/43), „Tygodnik NSZZ «Solidarność» Region «Pobrzeże»” (od nr. 26/44). Posługiwanie się dodatkową numeracją wynikało z faktu, że tygodnik traktowany był jako kontynuacja „Solidarności” – pisma MKZ, następnie NSZZ w Koszalinie (którego pierwszy nr ukazał się 16 X 1980).

Ukazało się 29 nr. o obj. 4-8 s. (z wyjątkiem obszerniejszych nr. z wkładkami i nr. podwójnych poświęconych I WZD Regionu Pobrzeże i I KZD) w formacie A3, drukowanych w Prasowych Zakładach Graficznych w Koszalinie przy zastosowaniu składu linotypowego i na maszynach typograficznych w nakładzie 8-20 tys. egz.; tygodnik. Wydano też nr. specjalne: w nr. 4/22 prezentowano kandydatów do władz regionalnych „S”; nr. 5/23 i 6/24 zawierały wkładki wyborcze; do nr. 8/26 dołączono dodatek nadzwyczajny, w którym Grzegorz Stachowiak i Wiktor Szostało pisali o swojej pracy w „S”, do nr. 9/27 dodatek z programem działania Regionu Pobrzeże, do nr. 11/29 dodatek z uchwałami KKP ws. bieżących problemów społecznych i uchwały I WZD Regionu Pobrzeże, do nr. 13/31 dodatek z apelem KKP do członków „S” i całego społeczeństwa. Ukazał się 1 nr podwójny 20/21 (38/39), o obj. 12 s., poświęcony I KZD.

W składzie zespołu w różnych okresach: Wiesław Romanowski (redaktor naczelny), Andrzej Ciesielski (redakcja techniczna i opracowanie graficzne, autor winiety), Ludmiła Janusewicz, Zbigniew Ostrowski, Grażyna Bogusz-Wolska (sekretariat), Ryszard Motkowicz (od nr. 9/27 z 23 VII 1981, fotoreporter), Mariola Sędziak (od nr. 16/34 z 10 IX 1981). Współpracownicy: Tadeusz Gasztold (koszaliński historyk) i Leszek Nowak (prof. filozofii z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu).

Zamieszczano informacje bieżące, przeglądy wydarzeń, wywiady, komentarze, opinie, uchwały i oświadczenia, przedruki, fragmenty prozy i poezji, rysunki satyryczne. Dominowała tematyka związkowa – regionalna i ogólnopolska na tle sytuacji politycznej w woj. koszalińskim i w całym kraju. Poświęcano uwagę także kulturze, Kościołowi katolickiemu, samorządowi pracowniczemu, problematyce rzemiosła, kwestii mieszkaniowej. Drukowano wiersze m.in. C.K. Norwida, K. Wojtyły, K. Wierzyńskiego, St. Barańczaka, T. Różewicza, Z. Herberta – traktowane jako komentarz do bieżącej sytuacji. Od nr. 1/19 publikowano w odcinkach Zdobycie władzy Czesława Miłosza; od nr. 25/43 cykl artykułów Polityka w oczach filozofa L. Nowaka. Od nr. 24/42 zamieszczano komentarz redakcyjny Widziane z redakcji, następnie Od redakcji, pisany przez W. Romanowskiego.

Pismo miało zasięg regionalny, obejmowało woj. koszalińskie.

Redakcja „Sierpnia ’80” znajdowała się pod nadzorem SB. Po 13 XII 1981 W. Romanowski został internowany, do zawodu dziennikarza wrócił dopiero w 1989, tak jak inni członkowie redakcji, np. A. Ciesielski.

Pismo wznowiono na krótko i w bardzo skromnej formie II-VI 1989. Ukazało się 9 nr. (32/50 z 28 II 1989 – 40/58 z 9 VI 1989) o obj. 2 s. w formacie A4, przepisywanych na maszynie do pisania i następnie powielanych techniką kserograficzną (tytuł „Sierpień ’80” wykonywano w kolorze czerwonym techniką sitodruku); wychodziło nieregularnie. Redaktor: W. Romanowski; druk: Ryszard Pelczar i Paweł Michalak.

Leszek Laskowski