„Szerszeń” (Szczecin)

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

„Szerszeń”, pismo wydawane IV 1977 – VI 1984, początkowo w Paryżu przez Edmunda Bałukę przy logistycznym wsparciu (druk) trockistowskiej organizacji OCI (do lata 1980), następnie w Szczecinie; motto: Walka o władzę mas klasy robotniczej może być dokonana tylko przez klasę robotniczą.

We Francji ukazało się 15 nr., w Polsce 2 nr. o obj. ok. 40 s.; pismo o numeracji ciągłej, wychodziło nieregularnie.

Okładki kolejnych nr. miały maskować polityczną zawartość, stąd tytuły: Naprawa samochodu w drodze, Pranie odzieży roboczej, Rozbiórka wadliwych konstrukcji.

Publikowano artykuły o treści radykalnie antykomunistycznej; zamieszczano głównie artykuły pisane przez E. Bałukę, wyrażające jego poglądy każdorazowo przypominane w formie 13 postulatów: 1. Wolność kraju; 2. Zniszczenie monopolu PZPR; 3. Ewakuacja wojsk Kremla z terenów Polski; 4. Rozwiązanie sił represyjnych MSW, wzorowanych na formacjach hitlerowskich SS i stalinowskiej NKWD; 5. Niezależne Związki Zawodowe – niepodlegające żadnej partii politycznej; 6. Prawo do strajku zagwarantowane konstytucyjnie; 7. Gwarancja wolności osobistej, wolności zrzeszania się, wolności zgromadzeń; 8. Wolność radia, prasy, TV, zniesienie cenzury; 9. Powołanie Rad Robotniczych we wszystkich zakładach pracy; 10. Zmiana ordynacji wyborczej do Sejmu; 11. Zagwarantowanie prawem konstytucyjnym, aby Wojsko Polskie i uzbrojone formacje MO nie interweniowały przeciw demonstracjom i strajkującym robotnikom; 12. Zagwarantowanie konstytucyjne autonomii uniwersytetów i wyższych uczelni; 13. Unieważnienie zawartych traktatów krzywdzących Polskę w stosunku do ZSRR, w tym unieważnienie układów z Jałty, Teheranu i Poczdamu. Przedrukowywano także artykuły z prasy zachodniej oraz paryskiej „Kultury”, zamieszczano liczne rysunki satyryczne ośmieszające dygnitarzy PRL i ZSRR. Pismo kierowano do robotników zakładów wielkoprzemysłowych. Nr 1 rozkolportowano głównie wśród szczecińskich robotników stoczniowych. Do kraju przemycali je zaprzyjaźnieni z redakcją Francuzi, m.in. Jack Assoun, Françoise Barre-Breton, Jean Christophe Brunet, Lionel Malapa, Philippe Riés. J. Assoun i P. Riés zostali aresztowani wraz z literaturą.

Pismo było zwalczane na terenie całej Polski przez SB, której udało się przejąć kanały dystrybucji już od nr. 2.

Paweł Miedziński