„Ukos-II”

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

„Ukos-II”, podtytuł: „Nieregularnik Bydgoskiej Niezależnej Oficyny Wydawniczej Ukos II” (Uczniowski Komitet Oporu Społecznego), pismo założone przez uczniów VI LO, wydawane w Bydgoszczy XII 1983 – XII 1985. Tytuł nawiązywał do Uczniowskiego Komitetu Odnowy Społecznej, działającego w 1981.

Ukazało się 19 nr. o obj. 2-8 s. w formacie A 4, drukowanych na powielaczu białkowym w nakładzie ok. 1 tys. egz.; miesięcznik (z przerwą podczas wakacji). W X 1984 wydano także broszurę Rok dwudziesty. Wojna polsko-sowiecka, będącą skrótem pracy Andrzeja Ostoi-Owsianego.

W składzie redakcji: Katarzyna Borowicz, Joanna Sauter, Sławomir Dutkiewicz, Wojciech Polak, Agnieszka Dziadosz, Mariusz Weyna i Piotr Wieczorek (student Akademii Techniczno-Rolniczej); druk: M. Weyna i P. Wieczorek (okazjonalnie K. Borowicz i J. Sauter), początkowo w garażu udostępnionym przez Renatę Onopiuk, od II 1984 w piwnicy udostępnionej przez Sławomira Wielgusa.

Podejmowano tematykę historyczną (Grudzień ’70, Jałta, Katyń itp.) i polityczną, zamieszczano komentarze (m.in. dot. walki o krzyże w polskich szkołach i zamordowania ks. Jerzego Popiełuszki), informacje z bydgoskich szkół, uchwały TKK „S”.

Kolportaż: członkowie redakcji oraz Michał Butkiewicz, Wojciech Jazdon, Jacek Sabiniarz, Piotr Wojewódzki (wszyscy z VI LO), Paweł Maciąg z II LO i Piotr Winiarski z VII LO.


W IV 1985 aresztowano M. Weynę, P. Wieczorka i S. Wielgusa, w V 1985 W. Polaka (śledztwo prowadzone przez kpt. SB Stanisława Urbańskiego, prokurator Witalis Daszkiewicz, następnie Marek Bogunia). Do VIII 1985 wszyscy aresztowani opuścili więzienie i odpowiadali przed sądem z wolnej stopy. Po procesie X 1985 – I 1986 skazani na więzienie w zawieszeniu na 4 lata (P. Wieczorek, M. Weyna – 10 mies., W. Polak – 8 mies., S. Wielgus – 6 mies.). Grzegorza Banacha objęła amnestia. Jeszcze w czasie trwania procesu wydawcy przygotowali kolejny nr (z XII 1985) z podziękowaniami dla autorów pisma dla zmylenia SB. Następnego nr. (przygotowanego w I 1986) już nie wydano. Nie udało się też przekazać pisma w ręce nowych ludzi, gdyż związki autorów z bydgoskimi szkołami średnimi stopniowo słabły. Kilku twórców pisma kontynuowało działalność opozycyjną, m.in. W. Polak, podczas studiów na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, P. Wieczorek, działając w Prymasowskim Komitecie Charytatywnym, i K. Borowicz w ramach Ruchu WiP.

Rafał Budzbon