Barbara Skarga

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie II.

Barbara Skarga, ur. 25 X 1919 w Warszawie, zm. 18 IX 2009 w Olsztynie. Od 1939 studentka wydziału humanistycznego Uniwersytetu im. Stefana Batorego w Wilnie (filozofia), po wybuchu wojny do 1944 słuchaczka kursów tajnego nauczania, absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego, kierunek filozofia (1957), doktorat (1961), habilitacja (1967), prof. zwyczajny (1988).

1939-1944 nauczycielka podziemnego szkolnictwa średniego w Wilnie; od 1942 żołnierz AK, 1943-1944 łączniczka w Sztabie Komendy Okręgu Wileńskiego AK. W 1944 aresztowana przez NKWD, skazana na 11 lat obozu pracy, przetrzymywana w łagrach sowieckich, w 1955 powróciła do Polski. Od 1957 pracownik naukowy Instytutu Filozofii i Socjologii PAN. 22 I 1978 współzałożycielka TKN, 1979-1981 szef Kasy Pomocy Naukowej TKN.

Od IX 1980 w „S”; członek KZ w IFiS PAN. W 1980 współzałożycielka Towarzystwa Krzewienia i Rozwoju Nauki. 1981-1983, 1990-1992 przewodnicząca Komitetu Nauk Filozoficznych PAN.

1982-1989 współorganizatorka i działaczka Kasy Pomocy Stypendialnej, współpracowniczka Społecznego Komitetu Nauki i Studium Kultury Chrześcijańskiej. W 1986 współautorka listu do Kongresu Nauki Polskiej ws. nakazowego administrowania nauką. Od 1987 członek Rady Naukowej Archiwum Wschodniego. Uczestniczka manifestacji patriotycznych w Warszawie. W 1987 i 1988 sygnatariuszka listów do władz PRL ws. swobody zrzeszania się.

Od 1990 członek Polskiej Akademii Umiejętności. 1993-2006 redaktor naczelny „Etyki”.

Autorka wielu publikacji naukowych, m.in. redaktor 5 tomów Przewodnika po literaturze filozoficznej XX wieku i prac: Narodziny pozytywizmu polskiego 1831-1864 (1964), Kłopoty intelektu. Między Comte’em a Bergsonem (1975), Po wyzwoleniu... (1944-1956) (pod ps. Wiktoria Kraśniewska, Paryż 1985), Granice historyczności (1989), Człowiek to nie jest piękne zwierzę (2007).

Odznaczona Orderem Orła Białego (1995), 2001-2005 członek Kapituły Orderu Orła Białego, Kanclerz Orderu, złożyła rezygnację. Doktor honoris causa Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu (2000).

17 VII 1978 – 28 VIII 1989 rozpracowywana przez Wydz. III-2/III-1/III KS MO/SUSW w ramach KE/SOS krypt. Barba.

Anna Grażyna Kister