Duszpasterski Ośrodek Kultury Chrześcijańskiej w Stalowej Woli

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie II.

Duszpasterski Ośrodek Kultury Chrześcijańskiej w Stalowej Woli, założony w VI 1983 przy parafii MB Królowej Polski przez ks. Edwarda Frankowskiego po rozwiązaniu przez władze 29 III 1983 KIK; zatrudniał Ewę Kubernę, z którą współpracowali: Maria i Andrzej Barwińscy, Henryk Brzozowski, Barbara Ciećkiewicz, Małgorzata Czwarno, Agnieszka Guzy (od 1988 Sendecka), Elżbieta Guzy, Irena Ingersleben, Adam Jaworski, Helena i Ryszard Kardaszowie, Jerzy Kopeczek (zatrudniony w Poradni Rodzinnej), Ryszard Kotwica, Grażyna i Janusz Kubiccy, Ligia Kurasiewicz, Bogusław i Witosław Kwiecińscy, Kazimierz Latawiec, Władysław Liwak, Jerzy Mielniczuk, Anna i Zbigniew Paszkiewiczowie, Jarosław Potasz, Kazimierz Rostek, Krystyna Stawidło, Roman Sudoł, Wacław Szczoczarz, Czesława Szpytma, Antonina Świercz, Paweł Świercz, Anna Tice, Wiesław Turasz, Wiesław Wojtas, Mirosław Żak, Wiesław Żurawski i in.; stała współpracowniczka w Warszawie: Teresa Tomczyszyn-Wiśniewska.

Miejsce spotkań „S”, działaczy podziemia, przedstawicieli Duszpasterstwa Ludzi Pracy, młodzieży (kilkunastoosobowa grupa tzw. Dzieci), od 1986 punkt kontaktowy Komisji Interwencji i Praworządności „S”, od 1988 siedziba redakcji pisma „SMiS Stalowowolski Miesięcznik Solidarności”.

1983-1989 DOKCh koordynował prawie wszystkie akcje „S”, prowadził działalność kulturalną, m.in. spotkania z wybitnymi twórcami i historykami (m.in. Marianem Drozdowskim, Jackiem Fedorowiczem, Barbarą Horawianką, Zenobią Kitówną, Jerzym Kłoczowskim, Mają Komorowską, Krystyną Kwasowską, Antonim Lenkiewiczem, Katarzyną Łaniewską, Zygmuntem Łupiną, Haliną Mikołajską, Tomaszem Strzemboszem, Andrzejem Wajdą, Krystyną Zachwatowicz, Dariuszem Zawadzkim); od XI 1983 organizował Katolickie Dni Społeczne i Tygodnie Kultury Chrześcijańskiej; podczas I KDS odsłonięto tablicę (wg projektu Anny Praxmayer) upamiętniającą Eugeniusza Kwiatkowskiego – twórcę Centralnego Okręgu Przemysłowego; w 1985 środowisko DOKCh ufundowało tablicę ku czci ks. Jerzego Popiełuszki (wg projektu Stanisława Popka). Od 1986 z inicjatywy Tymczasowej KZ „S” HSW rozpoczęło działalność Studium Społeczne DLP (nabór tylko kanałami „S”); program (opracowany przez wykładowców Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego: Adama Stanowskiego i Zdzisława Szpakowskiego) obejmował: nauczanie społeczne Kościoła, historię związków zawodowych, historię Polski po 1863, zasady samokształcenia i pedagogiki społecznej, podstawy światopoglądu chrześcijańskiego, filozofię pracy, środki masowego przekazu, elementy socjologii, ekonomię; wykładali m.in. Ewa Jabłońska-Deptuła, Tomasz Mickiewicz, ks. Kazimierz Ryczan, Wojciech Samoliński, ks. Józef Tischner, Michał Zieliński.

Od X 1987 DOKCh był miejscem spotkań Komitetu Założycielskiego „S” Pracowników HSW, w 1988 siedzibą sztabu wspomagającego KS podczas strajków w IV, VII i VIII w HSW, następnie miejscem spotkań działaczy Komitetów Organizacyjnych „S” z innych miejscowości i zakładów (DOKCh pomagał w organizowaniu struktur – m.in. w wydawaniu pism, prowadził doradztwo prawne). Uczestnicy tzw. grupy Dzieci mieli tu bibliotekę literatury podziemnej, uczestniczyli w prelekcjach, wykładach, 1984-1987 wakacyjnych obozach niezależnych (współorganizowali obóz w Juszczynie k. Makowa Podhalańskiego), wyjeżdżali na Msze za Ojczyznę m.in. do kościoła św. Stanisława Kostki w Warszawie, przygotowali kilka patriotycznych programów słowno-muzycznych, np. w 1985 opłatek „S”; po ogłoszeniu terminu konsekracji ks. E. Frankowskiego na bp. pomocniczego diecezji przemyskiej w ciągu jednego popołudnia rozkleili w Stalowej Woli i Nisku ok. 3 tys. plakatów ze zdjęciem przyszłego biskupa; dokumentowali wydarzenia w Stalowej Woli i okolicach (od 1985 także zapis wideo), w 1988 w czasie strajków w HSW kontaktowali się ze strajkującymi, od 1989 wydawali pismo „Obecni”.

W 1989 DOKCh wspierał kampanię wyborczą KO „S” (plakaty, ulotki, kaseta wideo prezentująca kandydatów), 22-23 IV 1989 współorganizował (z redakcją „SMiS-a” i Heleną Łuczywo) Zjazd Prasy Niezależnej, I-II 1990 pomagał bp. E. Frankowskiemu w przeprowadzeniu wyborów Wspólnot Sąsiedzkich, 18-19 II 1990 (z Zofią Romaszewską, Czesławem Bieleckim) zachęcał do edukacyjnej zabawy w Sejmik Samorządowy. Pod koniec 1991 działalność DOKCh wygasła, do X 1992 trwały dyżury Stowarzyszenia Dobroczynnego.

Ewa Kuberna