Federacja Młodzieży Szkolnej

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie I.

Federacja Młodzieży Szkolnej, organizacja skupiająca środowiska uczniowskie i młodzieżowe. 12-13 IX 1981 w Gdańsku, podczas obrad 1. Ogólnopolskiego Spotkania Przedstawicieli Środowisk Uczniowskich, powołano Ogólnopolski Komitet Założycielski Federacji Młodzieży Szkolnej. Organizatorami Spotkania były lokalne środowiska uczniowskie, wydawnictwo Wprost oraz NZS i ZR Gdańskiego „S”.

Zadaniami FMS miały być: „obrona interesów uczniowskich, rozwój osobowości i świadomości społecznej ucznia, demokratyzacja życia społecznego w PRL, utrwalanie i pogłębianie praw obywatelskich i swobód twórczych, umacnianie niezawisłości kultury i sztuki”; organizację tę widziano jako wyrazistego i silnego przedstawiciela środowiska uczniowskiego i młodzieżowego; jej hasłem stała się parafraza zawołania komunistycznego: Uczniowie wszystkich szkół łączcie się! Przewodniczącym FMS został Grzegorz Bierecki z Gdańska, z-cami Tomasz Sokolewicz z Warszawy i Bogdan Moszkowski z Wrocławia. Program FMS przewidywał m.in.: tworzenie środowiskowych pism niezależnych, zakładanie bibliotek uczniowskich, organizowanie kół samokształceniowych; jednym z założeń była też praca nad nowym modelem szkoły średniej, w związku z czym wysuwano postulaty udziału uczniów w samorządach szkolnych (radach uczniowskich), radach pedagogicznych, zniesienia oceny jako bodźca do nauki, kontroli egzaminów wstępnych przez członków FMS, także walkę z alkoholizmem i narkomanią. Powołano Radę Rzeczników, która skupiała przedstawicieli kilkunastu regionalnych ośrodków FMS z całej Polski. Do zadań Rzeczników należało informowanie o bieżącej działalności FMS, przekazywanie informacji do redakcji niezależnego pisma „Uczeń Polski” oraz podejmowanie akcji propagandowych w obronie represjonowanych członków FMS. Wydawnictwo Wprost uznano za oficynę wydawniczą FMS. Federacja skierowała prośbę do KKK NZS o pomoc przy wydawaniu „Ucznia Polskiego”, który od nr. 19 z X 1981 nosił podtytuł „Pismo Federacji Młodzieży Szkolnej”. Pismo stało się forum, na którym przedstawiano postulaty środowiska FMS, a jej samej poświęcono nr 21, spec.

14-15 XI 1981 (2 mies. po powstaniu FMS) podczas spotkania w Warszawie nastąpił rozłam w organizacji, w wyniku czego powstała Niezależna FMS z siedzibą w Gdańsku oraz FMS skupiająca młodzież z Regionów: Mazowsze oraz Śląsko-Dąbrowskiego. Krótki czas pomiędzy zainicjowaniem działalności FMS a 13 XII 1981 nie pozwolił na szersze zorganizowanie się tego ruchu. Mimo to inicjatywa nie pozostała bez echa: ogłoszone przez władze w 1982 wytyczne ws. samorządu uczniowskiego były w znacznej mierze zgodne z postulatami FMS.

Tadeusz Ruzikowski