Franciszek Okoński

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

Franciszek Okoński, podporucznik „cichociemny”, ur. 1 IV 1929 w Krakowie, zm. 28 V 2002 w Oświęcimiu.

Podczas okupacji goniec Szarych Szeregów w Warszawie. IX 1944 osadzony w obozie w Ravensbrück. Po wyzwoleniu obozu trafił do Wielkiej Brytanii. Po przeszkoleniu w Pawlikowicach k. Wieliczki i Trawnikach k. Lublina w plutonie do zadań specjalnych, jako cichociemny uczestniczył m.in. w akcjach kierowanych przez Ryszarda Kaczorowskiego; odbiciu angielskich i kanadyjskich lotników zestrzelonych w okolicach Turbacza, więzionych w Limanowej oraz w akcji odbicia grupy stu śląskich więźniów politycznych z więzienia w Wiśniczu. Od 1945 członek WiN. 13 IV 1949 zatrzymany w Wieliczce, aresztowany, osadzony w AŚ w Krakowie. 27 V 1950 wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Krakowie skazany na 10 lat więzienia. Wyrok odsiadywał w więzieniach w Krakowie, Wronkach, Rawiczu, Raciborzu, Trzcianie, Żylinie, Bratysławie, Morawskiej Ostrawie na Słowacji i Cieszynie. 12 II 1955 zwolniony z ZK w Raciborzu na mocy amnestii po 6 latach i 8 miesiącach więzienia. W dalszym ciągu pozostawał w Siłach Zbrojnych Podziemia. Przez długi okres bez pracy. Na krótko znalazł zatrudnienie w Krakowie w Przedsiębiorstwie Handlu Meblami; od 1960 w Miejskim Przedsiębiorstwie Remontowo-Budowlanym w Oświęcimiu, kierownik zaopatrzenia i transportu, następnie magazynu meblowego; 1978-1990 kierownik magazynów w KWK Janina w Libiążu.

Od IX 1980 w „S”, wiceprzewodniczący KZ „S” w kopalni. W VII i XII 1981 delegat na I i II WZD (Województwa Katowickiego) Regionu Śląsko-Dąbrowskiego, od 17 VIII 1981 członek Prezydium ZR, delegat na I KZD, członek KK.

12/13 XII 1981 zatrzymany w domu, internowany w Ośr. Odosobnienia w Strzelcach Opolskich, zwolniony 24 XII 1981. Od 1982 kolporter prasy podziemnej, ulotek i książek na terenie KWK Janina, Oświęcimia, Tarnowskich Gór, Katowic i in. Wielokrotne rewizje w domu, wzywany do KM MO w Oświęcimiu.

Od 1990 na emeryturze. W 1990 współzałożyciel NSZZ „S” Emerytów i Rencistów przy KWK Janina, 1990-2002 członek Prezydium, od 1992 skarbnik. W 1990 współinicjator powołania Komitetu Założycielskiego Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego 1945-1956 w Krakowie, członek Zarządu Związku oddziału w Katowicach. Członek Krajowego Studium Polski Podziemnej w Katowicach od 1999.

Uhonorowany Krzyżem za Wolność i Niepodległość (Londyn 1989), dwoma Krzyżami Więźnia Politycznego 1939-1956 (1989, 1998), Srebrnym Krzyżem Zasługi (1994), Śląskim Krzyżem Warszyca 1945-1956 (1995), Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Katowickiego (1998), Medalem Orła z Ravensbrück i Krzyżem Drugiej Konspiracji 1944-1956 (1999), Medalem Honorowym ks. Ignacego Skorupki w 80. Rocznicę Bitwy Warszawskiej (2000), Honorową Odznaką „S” KWK Janina (2005). W 1998 wpisany do Złotej Księgi Rycerzy Polskich.

Halina Żwirska