Maria Koszarska

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

Maria Koszarska, ur. 25 IV 1930 w Wilnie, zm. 22 I 2008 w Gdańsku. Ukończyła IV LO dla Pracujących w Gdańsku (1971).

W 1944 żołnierz Szarych Szeregów, AK, uczestniczka Powstania Warszawskiego, łączniczka Zgrupowania „Żywiciel” na Żoliborzu. Po upadku powstania wywieziona przez Niemców do stalagu w Gross Lübars, następnie do obozu karnego w Oberlangen w Niemczech. Po wyzwoleniu przebywała kilka miesięcy w Paryżu, 1946-1948 w Szkole Młodszych Ochotniczek w Nazarecie. W 1948 powrót do Polski, do Wrocławia. We Wrocławiu poznała Jerzego Komorowskiego zaangażowanego w działalność niepodległościową, który został aresztowany w 1951 i stracony przez UB w 1952. W obawie przed represjami, będąc w zaawansowanej ciąży, uciekła z Wrocławia i osiedliła się w Głuszycy k. Wałbrzycha, 1953-1959 st. księgowa w Państwowym Prewentorium w Głuszycy, 1969-1970 dezynfektorka w Zakładach Przemysłu Tłuszczowego w Gdańsku, 1970-1995 pomoc do maszyn, technik normowania, st. referent techniczny, następnie specjalista ds. normowania w Zakładach Graficznych w Gdańsku (od 1989 na emeryturze, zatrudniona na pół etatu – sekretarz KZ). Od 1975 związana ze środowiskiem późniejszych RMP i WZZ Wybrzeża, brała udział w spotkaniach z Bogdanem Borusewiczem, Arkadiuszem Rybickim, Aleksandrem Hallem, Andrzejem i Joanną Gwiazdami, Krzysztofem Wyszkowskim, udostępniała swoje mieszkanie na spotkania.

W VIII 1980 przywiozła drukarza Zygmunta Sabatowskiego do Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, który pomógł uruchomić uszkodzone maszyny drukarskie i zapoczątkować pracę Wolnej Drukarni Stoczni Gdynia. Także w VIII 1980 współorganizatorka z Barbarą Trocha i Janem Karcem strajku w swoim zakładzie. Od IX 1980 w „S”; współorganizatorka Komitetu Założycielskiego, od XII 1980 przewodnicząca KZ.

13 XII 1981 uczestniczka wywiezienia części sprzętu drukarskiego z siedziby ZR Gdańskiego, w pierwszych dniach stanu wojennego organizowała ukrywanie się Zbigniewa Bujaka w Gdańsku, następnie jego wyjazd do Warszawy. Po aresztowaniu w I 1982 drukarzy Stanisława Bobrowskiego, Andrzeja Friedela i Z. Sabatowskiego pomagała rodzinom aresztowanych, organizowała zbiórki środków finansowych. Dla drukarni podziemnych pomagała zdobywać materiały dostępne tylko w zakładach graficznych np. klisze czy chemikalia. Organizowała fachową pomoc dla drukarza, który uczył robić sita.

Od 1989 ponownie w „S”, współzałożycielka Komitetu Organizacyjnego „S” w ZG, 1989- 1995 sekretarz KZ, w 1990 delegatka na II WZD Regionu Gdańskiego.

Odznaczona pośmiertnie Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (2008).

9 VII 1981 – 11 X 1989 rozpracowywana przez Wydz. III KW MO/WUSW w Gdańsku w ramach OZ/KE krypt. Wanda.

Arkadiusz Kazański