Olsztyńskie Zakłady Graficzne im. Seweryna Pieniężnego

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

Olsztyńskie Zakłady Graficzne im. Seweryna Pieniężnego, pocz. zakład drukarski i wydawnictwo rodziny Harichów, od 1945 Drukarnia Państwowa zatrudniająca 12 osób; od 1948 Państwowe Olsztyńskie Zakłady Graficzne; od 1951 Olsztyńskie Zakłady Graficzne Przedsiębiorstwo Państwowe, filie w Działdowie i Ostródzie; w 1970 OZG nadano imię Seweryna Pieniężnego, przedwojennego redaktora, drukarza, wydawcy „Gazety Olsztyńskiej” zamordowanego w 1940 w obozie Hohenbruch; od 1975 OZG siedziba przy ul. Dworcowej. Drukowano prasę lokalną: „Głos Olsztyński”, „Gazetę Mazurską”, „Głos Lidzbarski”, od 1955 miesięcznik „Warmia i Mazury”, podręczniki szkolne i in. wydawnictwa.

We IX 1980 w OZG zawiązał się Komitet Założycielski „S” w składzie: Józef Nowak, Roman Rudziński, Sławomir Przestrzelski; 11 X 1980 przystąpił do MKZ w Olsztynie; członkowie „S” uczestniczyli we wszystkich akcjach strajkowych MKZ, nast. ZR Warmińsko-Mazurskiego; w OZG drukowano niezależne wydawnictwa: ulotki, prasę związkową, książki. 17 VIII 1981 OZG przyłączyły się do ogłoszonej przez KKP akcji protestacyjnej Dni bez prasy (przew. KS J. Nowak): wstrzymano druk „Gazety Olsztyńskiej” (in. wydawnictwa drukowano); po ogłoszonym 19 VIII w DTv komunikacie Prokuratury Generalnej zarzucającym uniemożliwienie przeciwnikom protestu podjęcia pracy, 20 VIII załoga ogłosiła strajk okupacyjny: żądano zdementowania fałszywych informacji, pełnego wynagrodzenia za pracę podczas strajku, nierepresjonowania protestujących, ujawnienia i ukarania winnych strat wynikających z braku zapewnienia pełnej produkcji; pomimo apelu Lecha Wałęsy załoga w tajnym głosowaniu opowiedziała się za kontynuacją strajku; postawa dyrekcji, wojewody olsztyńskiego i prokuratora woj. przyczyniały się do zaostrzenia i przedłużania konfliktu; 22 VIII ze strajkującymi spotykał się rzecznik prasowy KKP Janusz Onyszkiewicz, nast. wyświetlono film Człowiek z żelaza; 24 VIII obradująca w Olsztynie KKK „S” Pracowników Poligrafii ogłosiła gotowość strajkową dla wszystkich poligrafów „S”; 25 VIII przedstawiciele KS spotkali się z posłami Ziemi Olsztyńskiej: Stefanem Poznańskim, Józefem Kijowskim, Szczepanem Styranowskim; 26 VIII załoga OZG, wobec odmowy wojewody, prokuratora woj. i dyr. OZG podjęcia rozmów ze strajkującymi, postanowiła przystąpić do pełnego strajku okupacyjnego i całkowitego zaprzestania produkcji; zażądano odwołania dyr. OZG, wystosowano apel do drukarzy i „S” Regionu Warmińsko-Mazurskiego o niepodejmowanie protestacyjnych akcji solidarnościowych. 27 VIII mimo próby nakłonienia olsztyńskich drukarzy do przerwania strajku podjętej przez przedstawicieli KKP, Bogdana Lisa i Jacka Kuronia, załoga OZG zdecydowała o kontynuowaniu protestu; strajk zyskał poparcie ZR Warmińsko-Mazurskiego i in. Regionów, wielu zakładów pracy z kraju, dziennikarzy, przedstawicieli środowisk twórczych; mieszkańcy Olsztyna zaopatrywali strajkujących w żywność, odprawiano msze św. w ich intencji, odbywały się koncerty, wydawano kronikę strajkową. Jednocześnie podejmowano próby rozwiązania konfliktu: 1 IX z wojewodą olsztyńskim spotkał się wysłannik prymasa Polski – prof. Andrzej Stelmachowski, jednak bez rezultatu. 2 IX ZR postanowił podjąć przygotowania do wprowadzenia stanu gotowości strajkowej w całym Regionie; nast. próbę mediacji podjął prezes Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Olsztynie Roman Kuczyński. 5 IX na prośbę pełnomocnika KKP Stanisława Wądołowskiego w zw. z rozpoczynającymi się obradami I KZD strajkujący zawiesili protest, realizacją postulatów załogi OZG miał się zająć KS i Zarząd Gł. Pracowników Poligrafii, ZR, KKP; KS podpisał z dyrekcją OZG porozumienie, na mocy którego pracownicy mieli otrzymać wynagrodzenie za pracę podczas strajku, a uczestnicy protestu mieli nie być represjonowani. 5 IX podczas I KZD Mirosław Krupiński przedstawił sytuację w OZG, delegaci przesłali do olsztyńskich drukarzy telegram, w którym uznali słuszność ich żądań.

13 XII 1981 internowano J. Nowaka, Andrzeja Zarzyckiego, w VIII 1982 Halinę Pietkiewicz, Janinę Sidor. 6 XI 1982 Sąd Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy na sesji wyjazdowej w Olsztynie skazał w trybie doraźnym pracowników OZG: Danutę Gulko, Irenę Michalską, Romana Brysiaka, za kontynuowanie działalności związkowej, kolportaż wydawnictw podziemnych, przygotowanie ulotki o pobiciu internowanych w Kwidzynie.

W XII 1997 przedsiębiorstwo zostało sprywatyzowane i przekształcone w jednoosobową spółkę akcyjną. W 2009 OZG zatrudniały 213 osób.

Renata Gieszczyńska