Roman Wyrzykowski

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie II.

Roman Wyrzykowski, ur. 4 VIII 1922 w Grodzisku Mazowieckim, zm. 3 II 2000 w Rzeszowie. Ukończył Gimnazjum i Liceum im. Jana Zamoyskiego w Warszawie (1942, na tajnych kompletach); absolwent Politechniki Warszawskiej, Wydz. Mechaniki (1947); doktorat (1960), habilitacja (1963), prof. nadzwyczajny (1973), prof. (1991).

Podczas II wojny światowej w konspiracji, żołnierz batalionu AK Kiliński, uczestnik Powstania Warszawskiego, w wyniku odniesionych ran stracił nogę. 1947-1951 asystent w Zakładzie Fizyki Atomowej Uniwersytetu Warszawskiego, kierownik pracowni ultradźwiękowej w Instytucie Chemii Przemysłowej w Warszawie, 1952-1956 adiunkt w Katedrze Fizyki Teoretycznej Uniwersytetu Poznańskiego, 1956-1961 w Katedrze Fizyki Politechniki Łódzkiej, 1961-1966 w Instytucie Fizyki Politechniki Wrocławskiej; 1966-1992 kolejno kierownik Zakładu Fizyki Teoretycznej, Zakładu Akustyki, dyr. (z przerwą 1981-1990) Instytutu Fizyki w Wyższej Szkole Pedagogicznej w Rzeszowie.

Od IX 1980 w „S”, współzałożyciel Komitetu Założycielskiego „S” w WSP w Rzeszowie, następnie wiceprzewodniczący KZ. W 1980 współzałożyciel Polskiego Klubu Ekologicznego zarejestrowanego w II 1981 w Rzeszowie oraz we IX 1981 regionalnego KOWzP tamże.

13 XII 1981 internowany w Ośr. Odosobnienia w Załężu k. Rzeszowa i w Jaworzu, 23 XII 1981 zwolniony; zwolniony z funkcji na WSP z zakazem pracy dydaktycznej i wstrzymaniem procedury przyznania tytułu profesora zwyczajnego. Współdziałał w tworzeniu konspiracyjnych struktur „S”, udostępniając swoje mieszkanie. W 1987 inicjator reaktywowania Polskiego Klubu Ekologicznego, prezes (do 2003).

W II 1989 współzałożyciel KO przy RKW w Rzeszowie, IV 1989 – 1991 członek Rzeszowskiego KO „S”. Stworzył własną szkołę akustyki teoretycznej poprzez zastosowanie w akustyce metod fizyki statystycznej. Członek Francuskiego Towarzystwa Akustycznego (SFA), Polskiego Towarzystwa Akustycznego, Polskiego Towarzystwa Fizycznego, Komitetu Akustyki PAN, Towarzystwa Mechaniki Teoretycznej Stosowanej; założyciel Oddziału Rzeszowskiego PTA i jego wieloletni przewodniczący; w 1987 reaktywował Okręg Południowo-Wschodni Polskiego Klubu Ekologicznego i przewodniczył mu przez 2 kadencje (do 1994). Od 1992 na emeryturze, praca na 1/3 etatu.

Autor ok. 50 prac naukowych oraz wielu skryptów wykładów z fizyki teoretycznej.

Odznaczony Medalem za Warszawę 1939-1945 (1970), Krzyżem Partyzanckim (1971), Krzyżem Walecznych (1971), Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (1974), 4-krotnie Medalem Wojska, Krzyżem Armii Krajowej (Londyn 1979), Warszawskim Krzyżem Powstańczym (1984).

26 IV 1982 – 12 X 1989 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO/WUSW w Rzeszowie w ramach KE krypt. Akustyk.

Michał Stręk