TL-1987/05

Z Encyklopedia Solidarności

Kalendarium maj 1987

1

  • Majowe święta poprzedzone zostają „wiosennymi porządkami” SB, która tydzień wcześniej przeprowadza ok. 537 rozmów ostrzegawczych z działaczami „Solidarności”, Solidarności Walczącej, Ruchu Wolność i Pokój i Konfederacji Polski Niepodległej. Mimo to niezależne manifestacje odbywają się w Gdańsku, Jastrzębiu-Zdroju, Łodzi, Szczecinie, Warszawie i Wrocławiu. Zazwyczaj są tłumione w zarodku bądź szybko rozpraszane przez zgromadzone wokół tradycyjnych miejsc pochodów duże siły MO i ZOMO. W Warszawie po mszy św. w kościele św. Stanisława Kostki gromadzi się 2-tysięczny tłum, szybko jednak rozproszony przez milicję. Manifestacja we Wrocławiu zostaje rozbita w brutalny sposób. Milicja zatrzymuje Władysława Frasyniuka, Józefa Piniora, Eugeniusza Szumiejkę, Marka Muszyńskiego. W Poznaniu zostaje zatrzymany m.in. Janusz Pałubicki. Ogółem w kraju milicja zatrzymuje co najmniej 150 osób.

2

  • W Warszawie przed Kolegiami ds. Wykroczeń staje 19 osób. 6 z nich zostaje uniewinnionych, 1 rozprawa jest odroczona, 12 obwinionych ukarano grzywnami od 15 do 81 tys. zł plus koszty postępowania - za udział w manifestacjach 1-majowych. We Wrocławiu zostaje ukaranych 7 osób grzywnami po 7 tys. zł, w Krakowie - 31 osób, w Sopocie – 4 osoby grzywnami po 50 tys. zł.

3

  • W Krakowie po mszy św. w Katedrze wawelskiej w największej demonstracji w kraju bierze udział ok. 1000 osób. Demonstranci zostają rozproszeni przez milicję. Niezależna Agencja Informacyjna o wydarzeniach w Krakowie: Ogromne siły mundurowych i cywilnych funkcjonariuszy otoczyły Wawel [...]. Po mszy z katedry wyszedł pochód z transparentami i śpiewem. U stóp Wawelu stał liczny kordon mundurowych, zza których wypadały 30-40-osobowe grupy cywili wyrywając z tłumu niosących transparenty uczestników marszu [...].
  • Demonstracje upamiętniające uchwalenie Konstytucji 3 Maja odbywają się też w Łodzi (10 osób zatrzymanych), Siedlcach, Warszawie i Wrocławiu (40 osób zatrzymanych).
  • Powstaje Porozumienie Partii i Organizacji Niepodległościowych - jako forum współdziałania ugrupowań niepodległościowych: Polskiej Partii Niepodległościowej, Organizacji Liberalnych Demokratów Niepodległość, Ruchu Politycznyego Wyzwolenie, Organizacji Wolność-Sprawiedliwość-Niepodległość, Unii Demokratów Baza i Grupy Politycznej Samostanowienie. Ugrupowania wchodzące w skład PPiON odrzucają ideę porozumienia z komunistami, widząc w niej akt zdrady ideałów Sierpnia ‘80.

6-7

  • Sejm PRL uchwala zmianę Konstytucji PRL i ustanawia instytucję referendum.

7

  • Spotkanie gen. Wojciecha Jaruzelskiego z kard. Józefem Glempem – zostają omówione przygotowania do trzeciej wizyty papieża Jana Pawła II w Polsce.

7-9

  • W Warszawie Ruch Wolność i Pokój organizuje międzynarodowe seminarium pn. „Pokój międzynarodowy i Porozumienie Helsińskie”. Seminarium obraduje w kościele Miłosierdzia Bożego przy ul. Żytniej. Bierze w nim udział ponad 200 osób z Polski i ponad 60 z zagranicy – przedstawiciele organizacji politycznych i społecznych, ruchów pokojowych z Belgii, Czechosłowacji (Jirzi Vancura – przedstawiciel Karty 77), Danii, Finlandii, Francji, Holandii, Norwegii, RFN, Szwecji, Szwajcarii, USA, Wielkiej Brytanii, Jugosławii. Zebrani rozważają głównie problematykę związaną ze sposobami działania na rzecz pokoju, budową zaufania, porozumienia między społeczeństwami, zagadnienia związków między pokojem a prawami człowieka i polityczną demokracją.

10

  • Na spotkaniu przedstawicieli Konwentu Seniorów Ruchu Ludowego „Solidarność” i Ogólnopolskiego Komitetu Oporu Rolników dyskutowana jest sytuacja w Polsce, zwłaszcza postępująca degradacja polityczna, społeczna i gospodarcza kraju i narodu. Uznano, że dobro Polski wymaga powołania niezależnego ruchu chłopskiego, działającego na rzecz niepodległości i suwerenności Ojczyzny, którego założenia ideowe uwzględniałyby dążenia całego społeczeństwa i byłyby wsparte jego zdecydowaną i aktywną postawą.
  • W przeddzień rocznicy rejestracji NSZZ RI „Solidarność” w kościele św. Stanisława Kostki w Warszawie odbywa się msza św. z udziałem Tymczasowej Krajowej Rady Rolników „Solidarność”. Wcześniej SB zatrzymuje część członków Rady, w tym przewodniczącego Józefa Ślisza.

13

  • Dyrektor generalny Międzynarodowego Biura Pracy MOP Francis Blanchard spotyka się w Gdańsku z Lechem Wałęsą, Jackiem Merkelem i Bogdanem Lisem.

16-21

  • W Polsce przebywa prof. Zbigniew Brzeziński z Instytutu Spraw Międzynarodowych Uniwersytetu Harvarda (doradca ds. bezpieczeństwa państwa za prezydentury Jimmy Cartera), rozmawia m.in. z Lechem Wałęsą, Zbigniewem Bujakiem, Bronisławem Geremkiem, Wiktorem Kulerskim, Jackiem Kuroniem, Adamem Michnikiem, Januszem Onyszkiewiczem, prof. Klemensem Szaniawskim. Spotyka się także z redakcją „Tygodnika Powszechnego”.

18

  • W Gorzowie Wielkopolskim Ruch Wolność i Pokój organizuje demonstrację ekologiczną. Pojawiają się transparenty „Śmietnik atomowy pod Międzyrzeczem – nie!”, „Odpady radioaktywne to stałe zagrożenie”, rozrzucone zostają ulotki. Na 48 godzin trafia do aresztu 5 osób.

20

  • Uwolniony zostaje przez władze czeskie Petr Pospichal, którego uwięziono w I 1987 pod zarzutem rozpowszechniania wywrotowej literatury i utrzymywania kontaktów z polską „Solidarnością”. W obronie P. Pospichala protestowali Polacy, Węgrzy, Słoweńcy, Czesi.

22-25

  • Wizyta amerykańskiego senatora Edwarda Kennedy’ego w Polsce. W rezydencji Johna Davisa, charge d’affaires ambasady USA w Warszawie, wręcza on nagrodę Praw Człowieka im Roberta F. Kennedy’ego Zbigniewowi Bujakowi i Adamowi Michnikowi. Obecni są członkowie TR „Solidarność” i RKW Mazowsze, przedstawiciele opozycji przedsierpniowej, naukowcy, literaci, dziennikarze, aktorzy, przyjaciele. Senatorowi towarzyszy kilkanaście osób z rodziny Kennedych, m.in. Ethel – wdowa po Robercie, wraz z dziećmi.

29-30

  • Przed wizytą Jana Pawła II SB prewencyjnie zatrzymuje działaczy opozycyjnych – m.in. Stefana Bratkowskiego, Władysława Frasyniuka, Bronisława Geremeka, Stanisława Handzlika, Adama Michnika, Grzegorza Palkę, Janusza Pałubickiego – przeprowadza rozmowy ostrzegawcze i zakazuje im organizowania jakichkolwiek demonstracji podczas pobytu Ojca Świętego w Polsce. „Odradza” przyjazd do Warszawy 31 V na nielegalne zgromadzenie w kościele sympatyków i działaczy byłej „Solidarności”.

31

  • Grupa intelektualistów i działaczy związkowych zebrana w Warszawie na zaproszenie Lecha Wałęsy wydaje oświadczenie przed 3. pielgrzymką Jana Pawła II do Polski: […] Polacy – jak każdy naród świata – mają prawo do niepodległości, [...] do życia w demokracji, wolności, prawdzie, poszanowaniu prawa, [...] do samodzielnie kształtowanego ładu gospodarczego.
  • Oświadczenie podpisują: Janusz Beksiak, Jacek Bocheński, Stefan Bratkowski, Ryszard Bugaj, Zbigniew Bujak, Andrzej Celiński, Wiesław Chrzanowski, Paweł Czartoryski, Roman Duda, Kazimierz Dziewanowski, Marek Edelman, Bronisław Geremek, Władysław Kunicki-Goldfinger, Aleksander Hall, Gabriel Janowski, Tadeusz Jedynak, Ryszard Kapuściński, Maja Komorowska, Krzysztof Kozłowski, Wojciech Lamentowicz, Andrzej Łapicki, Jacek Merkel, Adam Michnik, Jan Olszewski, Janusz Onyszkiewicz, Edmund J. Osmańczyk, Joanna Pensonowa, Jerzy Puciata, Ryszard Reiff, Henryk Samsonowicz, o. Jacek Salij, Adam Stanowski, Andrzej Stelmachowski, Jan Strzelecki, Klemens Szaniawski, Andrzej Szczepkowski, Józef Ślisz, Krzysztof Śliwiński, Jerzy Turowicz, Lech Wałęsa, Andrzej Wielowieyski, Wiktor Woroszylski, Janusz Ziółkowski, Tadeusz Zieliński, Juliusz Żuławski.