Tadeusz Karol Jasudowicz

Z Encyklopedia Solidarności

Wersja robocza.

Tadeusz Karol Jasudowicz, ur. 2 VIII 1944 w Urniażach k. Kiejdan (obecnie Litwa). Absolwent Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydz. Prawa (1966); w 1972 doktorat, w 1983 habilitacja, od 1997 prof.

Od 1966 pracownik naukowy na UMK. 1961-1966 w ZSP, 1967-1980 w ZNP, 1966-1981 w PZPR, 1980-1981 działacz tzw. struktur poziomych PZPR. Od 1967 członek Toruńskiego Towarzystwa Naukowego.

Od XI 1980 w „S”, członek Komitetu Założycielskiego na Wydz. Prawa i Administracji UMK. Od jesieni 1980 organizator szkoleń, m.in. z zakresu praw człowieka, i wykładów nt. patriotyczne. Po kryzysie bydgoskim (III 1981) zaangażowany w akcję obrony uczestników tych wydarzeń (pomoc prawna). W 1981 (wraz z Janem Rulewskim) przygotowywał materiały informacyjne (głównie dot. praw człowieka) na I KZD.

W XII 1981 autor listu otwartego do gen. Wojciecha Jaruzelskiego w proteście przeciwko wprowadzeniu stanu wojennego. Od 1982 organizator Mszy za Ojczyznę w parafii św. Andrzeja Boboli, współorganizator i wykładowca podczas Tygodni Kultury Chrześcijańskiej, od 1983 organizator spotkań Duszpasterstwa Ludzi Pracy w parafii św. Józefa Rzemieślnika (pomoc humanitarna, wykłady). W 1983 zaangażowany w działalność Archikonfraterni Literackiej – Dom w Bydgoszczy. Do 1984 wykładowca nt. praw człowieka, wolności obywatelskich, patriotyzmu i religii w mieszkaniach prywatnych w Bydgoszczy, kościołach i salkach katechetycznych na terenie całego kraju. 1984-1988 współorganizator kolonii katolickich dla dzieci osób represjonowanych. 3 IV 1984 aresztowany, 23 V 1984 zwolniony na mocy amnestii. Wielokrotnie karany grzywnami za wystąpienia publiczne i wykłady. Od 1986 uczestnik niezależnego ruchu wydawniczego (m.in. autor tekstów w podziemnym piśmie „Świadectwo”) we współpracy ze Stefanem Pastuszewskim. 1987-1988 redaktor podziemnego pisma „Chrześcijański Ruch Społeczny”. Od 1984 współorganizator biblioteczki wydawnictw podziemnych (w ramach bractwa religijnego) w parafii św. Braci Polskich Męczenników. 24-27 VIII 1988 współorganizator, jako szef sekcji międzynarodowej, Międzynarodowej Konferencji Praw Człowieka i Obywatela w Krakowie-Mistrzejowicach.

Od 1989 członek KZ „S” na UMK. Od 1990 członek Stowarzyszenia Prawa Międzynarodowego ILA. 1992/1993 współzałożyciel (wraz z Janem Olszewskim) ROP. W 1992 prezes Zarządu Wojewódzkiego PCK w Toruniu. Od 1993 kierownik Katedry Praw Człowieka i Prawa Europejskiego UMK. W 1993 założyciel i przewodniczący Komitetu Naukowego „Toruńskiego Rocznika Praw Człowieka i Pokoju”. W 1994 współzałożyciel Polskiego Towarzystwa Naukowego AIDS, organizator, następnie przewodniczący Komitetu Głównego Olimpiady Wiedzy o Prawach Człowieka Demokracja–Prawa Człowieka–Rządy Prawa. Od 1996 pracownik naukowy Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. Od 2004 w Związku Represjonowanych Polskich Żołnierzy Batalionów Budowlanych, członek honorowy Zarządu Krajowego w Bydgoszczy. W 2008 założyciel „Polskiego Rocznika Praw Człowieka i Prawa Humanitarnego”.

Autor kilkudziesięciu publikacji naukowych, także podręczników i skryptów, m.in.: Normy regionalne w prawie międzynarodowym (Toruń 1982), Widmo krąży po Europie. Bezprawie paktu Ribbentrop-Mołotow (Toruń 1993), Śladami Ehrlicha. Do Pawła Włodkowica po naukę o prawach człowieka (Toruń 1995), Prawa ojca w orzecznictwie strasburskim... (oprac., Toruń 2008), autor tomiku poezji Bogu, ojczyźnie i... człowiekowi (Toruń 1998), wiele publikacji ukazało się wydawnictwach podziemnych, m.in. Odmowa służby wojskowej – prawem człowieka (Toruń 1988) i W obronie dostępu Polski do morza (Warszawa 1989).

Honorowy Obywatel Miasta Kętrzyna (1995); odznaczony Medalem Komisji Edukacji Narodowej (1997), Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2000) i Medalem Rzecznika Praw Obywatelskich (2003), wyróżniony odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001).

30 XII 1983 - 4 XII 1989 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO w Toruniu/Insp. II WUSW w Bydgoszczy w ramach SOS/SOR krypt. Kormoran.

Katarzyna Grysińska