Tomasz Filipczak

Z Encyklopedia Solidarności

Hasło wydrukowane w Tomie II.

Tomasz Filipczak, ur. 7 II 1954 w Łodzi. Absolwent Uniwersytetu Łódzkiego, Wydz. Filologiczny (1977).

1977-1980 pracownik Okręgowej Instytucji Rozpowszechniania Filmów w Łodzi. 1976-1981 współpracownik KOR, następnie KSS KOR, organizator przepisywania niezależnego „Komunikatu” KOR/KSS KOR. 1977-1981 współpracownik niezależnego wydawnictwa NOWa, organizator zakupów papieru, kolportażu wydawnictw niezależnych w Łodzi („Komunikat” KOR/KSS KOR, „Biuletyn Informacyjny” KOR/KSS KOR, „Robotnik”, książki NOWej). W 1977 współzałożyciel, do 1981 członek redakcji i nieformalny sekretarz niezależnego pisma literackiego „Puls” (z Ewą Sułkowską-Bierezin), odpowiedzialny za sprawy techniczne i kolportaż. Od 29 X 1977 członek Niezależnego Klubu Dyskusyjnego w Łodzi. W 1979 zdegradowany po 3 mies. szkolenia w Szkole Oficerów Rezerwy, przeniesiony do karnej jednostki wojskowej w Unieściu. W IV 1980 współorganizator akcji ku czci polskich oficerów zamordowanych w Katyniu (kolportaż ulotek); zatrzymany, poddany rewizji.

W VIII 1980 organizator punktu zbierania informacji z łódzkich zakładów pracy, przekazywanych do centrum informacyjnego w mieszkaniu Jacka Kuronia w Warszawie. 22 IX 1980 – XII 1981 w Łodzi współzałożyciel, wydawca i redaktor niezależnego pisma „Solidarność z Gdańskiem”; organizator sieci kolportażu wydawnictw niezależnych (ok. 140 kolporterów). W 1981 inicjator i założyciel niezależnego pisma satyrycznego „Pomruk”; współzałożyciel i wiceprezes Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Amerykańskiej, i Centrum Informacyjno-Kulturalnego „S” przy KZ w Zakładach Przemysłu Bawełnianego im. Juliana Marchlewskiego; współpracował z Jerzym Dłużniewskim i Maciejem Maciejewskim.

13 XII 1981 internowany w Ośr. Odosobnienia w Łęczycy, następnie w Łowiczu i Kwidzynie, zwolniony 4 XII 1982. W 1983 pracownik Szpitala im. Mikołaja Kopernika w Łodzi; wydawca podziemnego pisma „Jedność”. 1983-1987 pracownik prywatnego biura turystycznego Atlas. 1983-1989 współzałożyciel Duszpasterstwa Środowisk Twórczych przy kościele oo. jezuitów w Łodzi, organizator spotkań z niezależnymi intelektualistami i artystami, współpracował m.in. z Jerzym Turowiczem i redakcją „Więzi”; redaktor książek podziemnych: Niezależna Encyklopedia Powszechna A-Z t. 1 (1986), Literatura polska po roku 1939 (nagroda Komitetu Kultury Niezależnej). 1985-1989 szef łódzkiego oddziału KKN. 1987-1989 współzałożyciel (z Piotrem Bikontem, Wojciechem Maciejewskim, Maciejem Maciejewskim i Jackiem Skalskim) grupy artystycznej Film i Literatura; wydawca Krzysztofa Kłopotowskiego Kancer. Szkice o kulturze realnego socjalizmu (1987), Wiesławy Wierzchowskiej Sąd nieocenzurowany, czyli 23 wywiady z krytykami sztuki (1989 – nagroda KKN). W 1987 redaktor Raportu o Łodzi przestawiającego sytuację społeczno-gospodarczą miasta, wręczonego Janowi Pawłowi II podczas jego pielgrzymki. W X 1987 współorganizator (z Mirosławem Michalikiem i Piotrem Antoniakiem) sympozjum „Litwini, Białorusini, Ukraińcy, Polacy – przesłanki pojednania” w kościele oo. jezuitów w Łodzi.

W 1989 współzałożyciel, od 1991 prezes Łódzkiego Towarzystwa Inicjatyw Społecznych. 1988-1994 dzierżawca kina Przedwiośnie. Od 1988 współwłaściciel Europa Sp. z o.o., współpracującej z ITI; jeden z najważniejszych dystrybutorów jej filmów w Polsce. W 1992 doradca koncernu prasowego Grupa Hersanta w Polsce. 1992-1994 dyr. Ośrodka TVP w Łodzi. 1996-2002 pomysłodawca i producent pełnometrażowego filmu animowanego Eden (reż., scenariusz i animacja Andrzej Czeczot, muz. Michał Urbaniak). Od 2002 członek Stowarzyszenia Wolnego Słowa.

Laureat nagrody Polcul Foundation (1984), odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (2006), Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis (2009).

1982-1989 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO/WUSW w Łodzi w ramach SOR krypt. Ekstrema.

Wiesław Maciejewski